Ronde Tafel Arbeidszorg

Definitie arbeidszorg

Arbeidszorg is een vorm van onbezoldigde arbeid en richt zich tot personen die omwille van persoonsgebonden en/of maatschappijgebonden redenen op het moment van hun instap, niet kunnen werken onder een arbeidscontract. Deze mensen zijn in staat om arbeid te verrichten, maar kunnen niet voldoen aan de voorwaarden gesteld door de arbeidsmarkt. Arbeidszorg is er dan ook als arbeidsmarktinstrument, voor die groep mensen die ook in de sociale economie geen plaats vinden.
In arbeidszorg worden arbeidsmatige activiteiten aangeboden in een productieve of dienstverlenende werkomgeving. Op die manier worden de latente functies van arbeid in het bereik van de arbeidszorgmedewerkers gebracht, wat vaak het verschil tussen uitsluiting en inclusie betekent. Doordat arbeidszorg zich op een continuüm tussen zorg en arbeid bevindt, kan de nadruk overhellen naar één van beide, naargelang de vraag en de mogelijkheden van de arbeidszorgmedewerker. De activiteiten, de omgeving waarin ze plaatsvinden en de begeleiding moeten voor iedere medewerker op maat gekozen worden.
Volgende types van arbeidsmatige activiteiten kunnen onderscheiden worden:

• Atelier

De arbeidszorgmedewerkers werken in groep in een atelier. Dit kan een werkplaats in eigen beheer van het arbeidszorginitiatief. De verscheidenheid van de medewerkers is essentieel in een atelier; daarom zijn ze complementair in dit arbeidsproces en kunnen groepsdynamica en inter-persoonlijke contacten zich voluit ontwikkelen. Enclave is een werkvorm waarbij een groep in een atelier werkt dat is ingeplant in een regulier bedrijf of een andere organisatie. In het bedrijf of de organisatie wordt dan voor de arbeidszorgmedewerkers een afdeling – een eiland, een enclave – opgericht die de vorm aanneemt van een atelier waar arbeidszorgmedewerkers worden ingeschakeld onder de leiding en begeleiding van een arbeidszorgbegeleider.

• Individueel begeleid werken

Hierbij wordt een medewerker ingeschakeld op een externe arbeidspost, in een regulier bedrijf of een andere organisatie. Via aangepaste methodieken wordt deze arbeidszorgmedewerker ondersteund. Voorwaarde voor deze werkvorm is een netwerk van contacten in het regionaal socio-economische weefsel.