Ronde Tafel Arbeidszorg

 

De basisprincipes van arbeidszorg

Bij arbeidszorg staat inclusie centraal. Dit vergt een aanpassing, een engagement en dit zowel vanuit de samenleving als vanuit het individu. Als dit bereikt wil worden, is het belangrijk een aantal basisprincipes van arbeidszorg te respecteren.

• In arbeidszorg staat de kwaliteit van arbeid centraal.

Kwaliteit van arbeid vormt het uitgangspunt van arbeidszorg. Al van bij het uittekenen van de activiteiten moet rekening gehouden worden met die elementen die van de arbeid een kwalitatief hoogstaand iets maken.

• Er wordt arbeid en zorg op maat aangeboden.

De ondersteuning van de arbeidszorgmedewerker moet vraaggestuurd zijn: vertrekken vanuit de nood aan ondersteuning die de individuele arbeidszorgmedewerker ervaart op het vlak van zowel arbeid als zorg. Dit gebeurt via maat-werk en zorg-werk: arbeid op maat en zorg op maat.
Arbeid op maat houdt in de eerste plaats in dat de plaats die een arbeidszorgmedewerker heeft in het productie – en dienstverleningsproces, is afgestemd op zijn capaciteiten, zijn beperkingen en zijn ontwikkelingsmogelijkheden.
De maatzorg brengt met zich mee dat de medewerker kan beroep doen op ondersteuning op vlak van huisvesting, gezondheid, relaties met de omgeving, inkomen en dergelijke. Zorg op maat houdt rekening met de hele leefwereld van de betrokkene. De maatzorg is altijd geïntegreerd en wordt dan ook verleend samen met andere instanties die op deze aspecten focussen.

• Arbeidszorg is niet-categoriaal

Niet-categoriaal betekent in de eerste plaats dat de arbeidszorg niet mag gebeuren in plekken die van de samenleving afgesloten zijn. Arbeidszorg wil zo veel als mogelijk open staan voor en naar de samenleving. De arbeidszorg raakt hoe dan ook aan de grenzen van het reguliere arbeidscircuit. Daartoe ontwikkelt arbeidszorg optimaal de competenties van de arbeidszorgmedewerkers.

Niet-categoriaal betekent ook dat arbeidszorg zo veel mogelijk met een gemengd publiek wil werken. Enkel op die manier kan arbeidszorg het laatste vangnet zijn. De praktijk leert echter dat in een aantal gevallen een homogene(re) doelgroep wenselijker is. Vandaar dat het motto is: zo breed als het kan, enkel specialistisch als het moet. Wel kan gesteld worden dat het inkomensstatuut van een (kandidaat) arbeidszorgmedewerker geen uitsluitingscriterium mag zijn voor de deelname in een arbeidszorginitiatief. Elk arbeidszorginitiatief mikt dan ook best op een zo divers mogelijk publiek, zowel op vlak van problematiek als op vlak van statuut.

• Arbeidszorg heeft een trajectmatig karakter.

In arbeidszorg wordt aan de medewerkers een traject aangeboden: mensen worden voortdurend en systematisch begeleidt naar het voor hen meest gewenste en/of maximaal haalbare niveau van arbeid. Arbeidszorgmedewerker krijgen de mogelijkheden om bij te leren en te groeien. Hiertoe worden trajecten gestimuleerd, rekening houdend met mogelijke hinderpalen, met beoogde doelen en de capaciteiten van arbeidszorgmedewerkers.

 

Een reguliere baan in het reguliere arbeidscircuit kan het einddoel zijn voor een aantal arbeidszorgmedewerkers. De overgang naar andere tewerkstellingstypes vergemakkelijken voor wie dit kan en wil, is een wezenlijk kenmerk van de arbeidszorg.

Die trajecten worden best bewaakt door een externe instantie. Het oogmerk is altijd: de maximale ontplooiing en ontwikkeling van de competenties van de arbeidszorgmedewerker. Er zijn verticale overstappen mogelijk, naar beschutte of sociale werkplaatsen bijvoorbeeld, en naar het reguliere circuit. Er zijn ook horizontale overstappen mogelijk, naar andere vormen van arbeidszorg die meer bij hun interesses aansluiten.

• Arbeidszorg is vrijwillig maar niet vrijblijvend.

 

Zowel de arbeidszorgmedewerker als het arbeidszorginitiatief hebben rechten en plichten ten aanzien van elkaar. Omdat deze voor beide partijen helder en duidelijk zouden zijn, worden ze beschreven in een arbeidszorgovereenkomst. De niet-vrijblijvendheid geldt zowel voor de arbeidszorgmedewerker, het initiatief als de samenleving. De medewerker dient dan ook beschermd te worden.

• Arbeidszorg werkt inclusief.

 

Arbeidszorg is gericht op het versterken van de persoonlijke autonomie van de arbeidszorgmedewerker. Daarom is het van belang dat arbeidszorg georganiseerd is, zo dicht mogelijk bij de maatschappij.

• Arbeidszorginitiatieven zijn ingebed in een regionaal netwerk.

 

Om arbeidszorg naar succes te leiden, dienen de krachten gebundeld te worden. Daarom is het aangewezen dat alle initiatieven alsook externe partners zich in een regionaal netwerk verenigen. De Ronde Tafel Arbeidszorg ondersteunt, adviseert en begeleidt hen daarenboven op beleidsniveau.